
Yazan: Joshua Hardwick
Eski Ahrefs İçerik Müdürü
Arama motorları, web tarayıcılarını kullanarak milyarlarca sayfanın taranmasıyla çalışır. Örümcekler veya botlar olarak da bilinen tarayıcılar, web'te gezinir ve yeni sayfalar bulmak için bağlantıları takip eder. Bu sayfalar, daha sonra arama motorlarının hatta ChatGPT gibi yapay zekâ asistanlarının sonuçları aldığı bir dizine eklenir.
SEO yapıyorsanız arama motorlarının nasıl çalıştığını anlamak çok önemlidir. Sonuçta nasıl çalıştığını bilmediğiniz bir şeyi optimize etmek zordur.
Bu rehberde bunu öğreneceksiniz.
Arama motorlarının ne olduğunu, neden var olduklarını ve nasıl para kazandıklarını inceleyerek başlayalım.
Arama motorları, web içeriğine ait aranabilir veri tabanlarıdır. İki ana bölümden oluşurlar:
Her arama motoru, kullanıcılara en iyi ve en alakalı sonuçları sunmayı hedefler. Bu, kısmen pazar payı kazanmalarının yoludur.
Arama motorlarının iki tür arama sonucu vardır:
Bir kişi ücretli bir arama sonucuna her tıkladığında reklamveren arama motoruna ödeme yapar. Buna tıklama başına ödeme (PPC) usulü reklamcılık denir ve pazar payının neden önemli olduğunun göstergesidir. Daha fazla kullanıcı, daha fazla reklam tıklaması ve daha fazla gelir demektir.
Arama Motorları Reklamlardan Para Kazanır

Her arama motorunun arama dizini oluşturma süreci kendine özgüdür. Aşağıda, Google'ın kullandığı sürecin basitleştirilmiş bir sürümü yer alıyor.1
Google Arama Dizinini Nasıl Oluşturur?

Şimdi ayrıntılı olarak inceleyelim.
Her şey, bilinen bir URL listesiyle başlar. Google bunları birçok yöntemle keşfeder ancak en yaygın olan üçü şunlardır:
İşleme, Google'ın taranan sayfalardaki önemli bilgileri anlamaya ve çıkarmaya çalıştığı aşamadır. Bunu yapmak için sayfayı oluşturması gerekir; bu da kullanıcılar için nasıl göründüğünü anlamak üzere sayfanın kodunu çalıştırdığı aşamadır.
Google dışında hiç kimse, bu süreçle ilgili her ayrıntıyı bilmiyor. Ama bunun bir önemi yok. Aslında bilmemiz gereken tek şey, bağlantıları çıkarmayı ve dizine ekleme için içeriği depolamayla ilgili olduğudur.
Dizine ekleme, taranan sayfalardan işlenen bilgilerin arama dizinine eklendiği aşamadır.
Arama dizini, bir arama motoru kullandığınızda aradığınız şeydir. ChatGPT, Claude ve Gemini gibi yapay zekâ asistanları da web sayfalarını bulmak için arama dizinlerini kullanır. Bu yüzden Google ve Bing gibi büyük arama motorlarında dizine eklenmek çok önemlidir. Dizinde değilseniz kullanıcılar sizi bulamazlar.
Biliyor muydunuz?
Google, arama motoru pazarının %91,43'üne sahiptir. Çoğu kişinin kullandığı arama motoru olduğundan diğer arama motorlarından daha fazla trafik gönderebilir.5
İçerikleri keşfetme, tarama ve dizine ekleme, yapbozun yalnızca ilk parçasını oluşturur. Kullanıcı bir arama yaptığında arama motorlarının eşleşen sonuçları sıralamak için bir yönteme de ihtiyacı vardır. Bu, arama algoritmalarının işidir.
Arama algoritmaları, dizindeki ilgili sonuçları eşleştiren ve üst sıralara yerleştiren formüllerdir. Google, algoritmalarında birçok faktör kullanır.
Google sıralama faktörlerine dair herhangi bir açıklama yapmadığı için Google'ın her sıralama faktörü hakkında kimsenin bilgisi yoktur. Ancak bazı önemli olanları biliyoruz. Bunlardan birkaçına göz atalım.
Geri bağlantılar, bir web sitesindeki bir sayfadan başka bir web sitesindeki bir sayfaya yönlendiren bağlantılardır. Google'ın en güçlü sıralama faktörlerinden biridirler.6 Bir milyardan fazla sayfayı kapsayan çalışmamızda bağlantı veren etki alanları ile organik trafik arasında güçlü bir korelasyon görmemizin nedeni büyük olasılıkla budur.7
Referans Etki Alanları ile Arama Trafiği Arasındaki Korelasyon
Ahrefs'in Content Explorer dizinindeki 1 milyardan fazla sayfa üzerinde yapılan bir çalışmaya dayanmaktadır.

Yine de her şey nicelikle ilgili değildir. Nitelik de önemlidir. Birkaç yüksek kaliteli geri bağlantıya sahip sayfalar, çoğu zaman çok sayıda düşük kaliteli geri bağlantıya sahip sayfaların üzerinde yer alır.
Ahrefs'te web sitenize yönelik geri bağlantıları ücretsiz olarak kontrol edebilirsiniz.
Ücretsiz bir Ahrefs Webmaster Tools hesabına kaydolun, etki alanınızı Site Explorer'a girin ve Geri Bağlantılar raporuna gidin.

Tarayıcımız web'te en aktif beşinci tarayıcıdır,8 bu nedenle geri bağlantılarınızın oldukça kapsamlı bir görünümünü burada görebilirsiniz.
Alaka düzeyi, belirli bir sonucun arama yapan kişi için ne kadar faydalı olduğudur. Google bunu birçok yöntemle belirler. En temel düzeyde, arama sorgusuyla aynı anahtar kelimeleri içeren sayfaları arar. Ayrıca başkalarının sonucu faydalı bulup bulmadığını görmek için etkileşim verilerine de bakar.9
Güncellik, sorguya bağlı bir sıralama faktörüdür. Güncel sonuçlar gerektiren aramalarda daha güçlüdür.9 Bu yüzden "yeni netflix dizisi" için yakın zamanda yayımlanmış bir üst sıralarda yer alan sonuç görürsünüz ancak "rubik küpü nasıl çözülür" için görmezsiniz.
Güncellik, Sorguya Bağlı Bir Sıralama Faktörüdür

Sayfa hızı, masaüstü ve mobil cihazlarda bir sıralama faktörüdür.10 11 Ancak olumlu bir faktörden çok olumsuz bir sıralama faktörüdür. Bunun nedeni, ışık hızındaki sayfaları olumlu etkilemekten ziyade en yavaş sayfaları olumsuz etkilemesidir.
Ahrefs'te sayfa hızı nızı ücretsiz olarak kontrol edebilirsiniz.
Ücretsiz bir Ahrefs Webmaster Tools hesabına kaydolun, web sitenizi Ahrefs Site Audit ile tarayın, ardından Performans raporuna gidin. Genel olarak ne kadar az kırmızı renk görürseniz o kadar iyidir.

Mobil cihazlarla uyumluluk, Google'ın 2019'da mobil öncelikli dizine ekleme sistemine geçmesinden bu yana mobil ve masaüstü cihazlarda bir sıralama faktörüdür.12
Google, arama sonuçlarını her kullanıcı için özel olarak belirler. Bunu yapmak için konumunuz, diliniz ve arama geçmişiniz gibi bilgileri kullanır.9 Bunları daha yakından inceleyelim.
Google, yerel niyete sahip aramalar için sonuçları kişiselleştirmek amacıyla konumunuzu kullanır. Bu yüzden "italyan restoranı" aramasına ilişkin tüm sonuçlar yerel restoranlardan gelir veya yerel restoranlarla ilgilidir. Google, öğle yemeği yemek için dünyanın öbür ucuna gitmenizin pek olası olmadığının farkındadır.
Google, İspanyolca konuşan kullanıcılara İngilizce sonuçlar göstermenin anlamsız olduğunu bilir. Bu yüzden farklı diller konuşan kullanıcılara (varsa) içeriğin yerelleştirilmiş sürümlerini üst sıralara taşır.
Google, Farklı Diller İçin Sonuçların Farklı Sürümlerini Sıralar

Google, daha kişiselleştirilmiş bir arama deneyimi sunmak adına yaptığınız şeyleri ve gittiğiniz yerleri kaydeder.13 Bu özelliği devre dışı bırakabilirsiniz ancak muhtemelen çoğu kişi bırakmıyor.

Ahrefs'in eski İçerik Müdürü (veya daha basit bir ifadeyle yayımladığımız her blog gönderisinin MUHTEŞEM olmasını sağlamaktan sorumlu kişi).
SEO öğrenmeye başlamadan önce arama motorlarının nasıl çalıştığını anlamanız gerekir.
Web sitenizde nasıl SEO başarısı elde edeceğinizi ve SEO'nun dört ana yönünü öğrenin.
SEO'nun başlangıç noktası, hedef müşterilerin ne arattığını anlamaktır.
Arama motorlarında üst sıralarda yer alan içeriği nasıl oluşturacağınızı öğrenin.
Böylece arama motorlarının onları anlamasına yardımcı olmak için sayfalarınızı optimize edersiniz.
Bağlantılar, arama motorlarının yeni sayfaları nasıl keşfettiği ve "otoritelerini" nasıl değerlendirdiğiyle alakalıdır. Bağlantılar olmadan rekabetçi terimlerde sıralamaya girmek zordur.
Google'ın web sitenize erişmesini ve onu anlamasını engelleyen hiçbir teknik hata olmadığından emin olmak önemlidir.
Bugün üretken yapay zekâdan bahsetmeden SEO hakkında konuşamazsınız.